Einentwintegste iew

De einentwintegste iew vaan de westerse (christeleke) jaortèlling löp vaan 2001 tot 2100 en is de huidege iew boe-in v'r noe leve.

Groete gebäörtenisse

2001: Nederland steit es ierste land 't homohouwelek touw.
2001: De islamistische terreurgróp al-Qaeda begeit aonsleeg op 't World Trade Center in New York en 't Pentagon in Washington D.C. Begin vaan wereldwied gevech tege terrorisme.
2002: Maord op Pim Fortuyn.
2004: Ziesjók Indischen Oceaon
2004: Eerdsjók in Haïti
2011: Eerdsjók mit tsunami in Japan, mit kernsmèlting vaan kernreactors in Fukushima
2011: Arabisch Veurjaor: oetgebreide proteste in de gansen Arabische wereld, die soms tot regimewissel, daan weer tot börgeroorlog leie.
2014: De militante islamistische gróp Islamitische Staot reup e wereldwied kalifaot oet. Op dat memint beheers IS groete deile vaan Syrië en Irak.
2015: Eerdsjókke in Nepal
2020: De nui krenkde COVID-19 greujt oet tot 'n pandemie.
2022: Rusland oonder Vladimir Poetin vèlt de Oekraïne binne, in 'nen oorlog boe al gaw väöl aander len indirek bij betrokke rake.

2006: Nao de oontdèkking vaan Eris e jaor ieder gief de IAU veur 't iers 'n definitie vaan 't begrip planeet. Ron werelde die daoboete valle zien vaanaof noe dwergplanete.
2012: E team vaan natuurkundege in 't CERN vint 't Higgsboson; bevesteging standaardmodel.
2015: 't IUCN verklaort de Bramble Cay-mozaïekstartrat veur oetgestorve. Daomèt is ze de ierste bekinde biestesoort die oetstörf es gevolg vaan de klimaotopwerming.

2022: ChatGPT, 'ne chatbot vaan OpenAI dee wèrk mèt generatieve AI, weurt gelanceerd. 't Gebruuk vaan kunsmaotege intelligentie nump astrein enorm touw, en generatieve modelle winnen 't ummer mie vaan geprogrammeerde.

2004: Diverse calvinistische kèrke in Nederland smelte same tot de PKN.
2013: Jorje Mario Bergoglio weurt verkoze tot Franciscus, d'n ierste paus oets oet de Nuie Wereld.

2003: Karlheinz Stockhausen lègk de lèste hand aon ziene zevedeilegen operacyclus Licht.
2019: Maurizio Cattelan installeert Comedian, e kunswerk bestaond oet 'ne banaon aon de moer geplek.

Zuug ouch: Persoen vaan 't Jaor