Venlo
Van Wikipedia
Dit artikel is gesjreve in 't Venloos. 't Weurt gewaardeerd óm in dit artikel 't Venloos aan te hauwe of aan te gaeve welk anger dialek gebroek is.
Venlo of Vinlo is 'n stad en gemeinte in Noord-Limburg en is kiekend nao 't aantal inwoeners de veerde gemeinte van Hollands Limburg. Op 1 januari 2004 had ze 92.094 inwoeners. 't Venloos dialek huurt nog zjus tot 't Limburgs; 't dialek vaan Tegele is vuul zuideliker vaan aard.
Inhawd |
[bewirk] Dörpen en gehuchte
De gemeinte Venlo besteit oet de kèrne (dörper en gehuchte):
- Venlo (stad)
- Blierik (Blerick)
- Houblierik of Holt-Blierik (Hout-Blerick)
- Belvend (Belfeld)
- D'n Bokent (Boekend)
- Sjteil (Steyl)
- Tegele (Tegelen)
- 't Ven
Wieke:
- Venlo Centrum, Ald stad
- De Maagdenberg, wiek (veurmalige kern)
- Vogelbuurt
- Hagerhaof
- Genueë
- Sinselveld
- Greunveld
- Sloeët
- Op de Hei
- Maasveld
- Klingerberg
- Vastenaovendkamp
- Onderste Meule
- Bäöveste Meule
- Meuleveld
[bewirk] Stadsgezich
De stad leet aan de Maas, die de grens vörmp tösse Venlo en Blierick. Allebei de plaatse hebbe vuul historische gebouwe, waovan aevels door gevechte in de Twieëde Waereldoorlog vuul verlaore is gegaon. Toch is d'r nog vuul euver. Venlo haet nog 't bekinde stadhoés oét 1597 is nao d'n oorlog gerestaureerd.
Venlo haet ouk 't moeije Romerhoés det nao d'n oorlog volledig is gerestaureerd in d'n alde stiél.
De belangriëkste kerk is de Sint-Martinuskerk, ein hallekerk in gotische stiél. In d'n oorlog is ze groëtendeils verwoes, maar toch weer hersteld. De Sint-Joriskèrk oët 1718 is allewiels hervormp.
In de umgaeving ligke nog inkele netuurgebiede, wie "de Groeëte Hei", "'t Zwarte Water" ( De Venkoelen ), 't Bookenderbós en de Bäöveste Meule. Venlo is pasaan tot "greunste stad van Nederland" en in 2003 tot "greunste stad van Europa" oétgerope.
[bewirk] Historie
Venlo mot al veur de Romeinsen tiëd ontstaon zien as "Venloa", taegeneuver 't al aldere Blierick (Blariacum) aan de Maas. De stad loog achter 'n eiland (de Wierd) aan den ooskant van de Maas en had daodoor 'n netuurlike have. Nao zón 600 jaor, tösse 300 en 900 nao Christus woort Venlo veur 't iers geneump. De stad bleujde aan 't ind van de Middeliëwe op as handelsstad; veur de handel woorte de Maas en d'n heerwaeg gebroek. Stadsrechte kreeg de plaats in 1343 van Hertog Reinoud van Gelre d'n 2e; in 1481 trooj Venlo toe tot de Hanze. In de Spaansen tiëd kwaam Venlo tot verval. Nao de Tachtigjaoregen Oorlog kwaam 't neet onder Hollands gezag, tot 1715, wie ze door de Utrechse Vrede twië jaor iërder aan de Nederlande woort toegeweze. Tösse 1830 en 1839, in de jaore van de Belgischen opstand, loog de stad op Bèls gróndgebied. In 1940, kort nao d'n Duitsen inval, woort Blierick geannexeerd. In 1944 woort ze veur ein paor maond beej Duitsland gevoog. Door 'n verschrikkelik bombardement door de geallieerde woort de halve binnestad verwoes. Vuul minse kwaame daobeej um.
[bewirk] Vastelaovend
Vastelaovend in Venlo is ein groets fiës. Idder jaor vinse 't gros van de Venlonaere in de binnenstad fiëstend. De Boerebroelof wuurt, op vastelaovesdinsdaag, groeëts gevierd. Venlo wuurt neet veur niks 't stedje van lol en plezeer geneump. Vastelaovend in Venlo wuurt in de straote opgeluùsterd door zaate Hermeniekes die in Venlo Joekskapel waere geneump.
[bewirk] Vereiniginge
- VVV-Venlo
- V.V.V.'03
- VHC
- CV. Jocus
- CV. De Poerker
- CV. De Wortelepin
- CV. De Worteleschrabbers
- VV. De Kiëtbreurs v. Venlo
- HCC Noord-Limburg
- Kolder- en dialekgroep De Geraniejums
[bewirk] Bekinde Venlonaere
- Jeanne Alsters-van der Hor, dialekschrièfster en dichteres
- Frans Boermans, leedjesschriëver
- Armand Bouten, kunsschilder (1893-1965)
- Sef Moonen (geb. 1906), kunsschilder
- Willem Nolens, politicus
- Fons Ploemen (geb. 1949), kunsschilder
- Harr Scheffer (geb. 1937), kunsschilder
- Boris Titulaer, zenger
- Chriet Titulaer, oetvinder
- Eric Toebosch (geb. 1949), kunsschilder
- Geert Wilders, politicus
- Alphons Winters, (geb. 1906) kunsschilder
- Vital Wolter Vital is ein howlandse zenger oét t'Ven
- Frans Wolters, politicus
[bewirk] Gebore in Tegele
- André van den Heuvel, filmster
- Chantal Janzen, musicalster en presentatrice
- Huub Stapel, filmster en presentator
[bewirk] Externe link
- Website van de gemeinte Venlo
- Venlo in Site, Kiëke in de straote, klik op de foto's um de volgende te zeeën.
- Allemaol links oét de regio Venlo
- Jocus
|
|
|
|---|---|
| Sjtad: Venlo | |
| Dörper:
Blierik | Houblierik | Belvend | D'n Bokent | Sjteil | Tegele | 't Ven |
|
| Buurtsjappe, gehuchte en wieke:
De Maagdenberg | Vogelbuurt | Hagerhaof | Genueë | Sinselveld | Greunveld | Sloeët | Op de Hei | Maasveld | Klingerberg | Vastenaovendkamp | Underste Meule | Bäöveste Meule | Meuleveld | de Vossener | Meulebös | Vaegtes | Groeët Boller | Geloë | Annakamp | Hoeëgschoor | De Ticheleri | de Veerpaerdjes |
|
| Provincie Limburg | |
|---|---|
|
Árse en Velde | Baek | Baerge | Bezel | Bree | Broensem | Ech-Zöstere | Èèsjde | Gennep | Gulpe-Wittem | Haors aan de Maas | Heële | Helje | Kirchroa | Kessel | Lankgraaf | Leudaal | Maasgoew | Mael | Meersje | Mergraote | Mestreech | Mieëldere-Wânsem | Mook en Middelar | Ni-jwieërt | Nut | Óngerbenk | Remuunj | Roerdale | Sjènne | Stein | Valkeberg | Venlo | Venroj | Voelender | Vols | Wieërt | Zaerem | Zittert-Gelaen | Zumpelveld |
|
