Sjtraasburg

Van Wikipedia
Gank nao: navigatie, zeuke

Dit artikel is gesjreve in 't Valkebergs. 't Weurt gewaardeerd óm in dit artikel 't Valkebergs aan te hauwe of aan te gaeve welk anger dialek gebroek is.


Ligking van Sjtraasburg
't Arrondissement Sjtraasburg-Sjtad, dat geliek sjteit aan de sjtad zelf

Sjtraasburg of Straotsburg (Elzassisch: Strossburi of Schdroosburi, Frans: Strasbourg, Duutsj: Straßburg) ies de hoofsjtad van de Elzas, 'n regio in Frankriek. Ouch is 't 'n arrondissement in die regio. Däörum weurt de sjtad ouch waal Sjtraasburg-Sjtad geneump, um 't neet verwarre mèt Strasbourg-Campagne.

Geografie[bewirk | brón bewèrke]

Sjtraasburg ligk, zoewie eerder gezach, in de regio Elzas en in 't depaartemint Bas-Rhin (Limbörgs: Liège Rien). Ouch ligk 't gelaege in 't arrondissement Sjtraasburg-Sjtad (Strasbourg-Ville). 't Geuf 10 kantons in Sjtraasburg, die genummerd zin van Sjtraasburg Ein (Strasbourg Un) tot Sjtraasburg Tièn (Strasbourg Dix). 't Liegk op 'n huegte van 132 - 151 m en haet 'n oppervlaak van 78,3 km².

Demografie[bewirk | brón bewèrke]

Population - Municipality code 67482.svg

Volges de census van 2009 haet Sjtraasburg 'n inweunersaantal van 271.782. Hiemèt geuf 't 'n inweunersaantal van 3.471 inw. per km².

Historie tusje Frankriek en Duutsjland in Sjtraasburg[bewirk | brón bewèrke]

Sjtraasburg is hièl diks van land verangerd. 't Eine memint waor 't waer Duutsj (of Pruusj), 't anger momint waer Frans. Dit begos al in 1648, wie 't nao ièwe Pruusj te zin gewaes Frans woort. Binne e jaor waor 't waer Pruusj. In 1697 weurt 't waer Frans. E paar honderde Duutsjers verlaote de sjtad metein. Toch blief 't zien Pruusje cultuur behawwe. In de ièwe daonao behilt 't 'n Duutsjtalege universiteit en is 't ein van de centra in de Duutsje literatuur. De Franse perbere aevels de Duutsje cultuur ummer miè tege te hawwe, al luk dit neet good. In 1871 wuert de sjtad waer ingelief bie de Pruusje. Doezende Fransgezinde luuj verlaote de sjtad, mer in de jaore daonao verdubbelt 't aantal inwoners van de sjtad nao 150.000. In 1919 weurt 't opnuuj Frans, naodat de Duutsjers 't höbbe moete truuk geve aan de Franse vanweage de Ièrsjte Waereldoorlog. In 1939 vereuvert Duutsjland onger Adolf Hitler Sjtraasburg waer truuk. Mer neet veur lank. Nao de Twède Waereldoorlog weurt de sjtad waer Frans.

Oetziech euver 't Middelièws Sjtraasburg, auch waal bekind es Palais-Rohan

En dat is de sjtad tot noe nog ummer. Waal haet de EU d'r veur gekoze e paar belangrieke insjtèllinge wie de Raad van Europa hie neer te zitte, um de relatie tusje Frankriek en Duutsjland sjterker te make. Ongertusje gief 't ouch 'n brögk tusje Sjtraasburg en 't Duutsje Kehl, dat door 'n reveer wuurt gesjeije van mekaar. Opvallend is dat ummer minger luu 't Elzassisch kalle, wat hie van oudsher weurt gekald. Tot 1990 maakde Sjtraasburg 'n groate verfransing mèt. Daonao begoes 't Frans waer aaftenumme. Noe umdat de jongere ummer miè Duutsj en Ingelsj lière. 't Frans haet dus nog ummer 'n zwakkere positie in Sjtraasburg en de res van de Elzas, es in de mièste regio's en sjtae van Frankriek. Allewaal allewiel Elzassisch dus neet miè de groatse concurent is van 't Frans. De vraeme, culturele basis van de sjtad zörgde, zoa es ièrder gezach, veur 't deile mèt Brussel en Luxembörg es de positie van houfsjtad van Europa. Toch begint dat ummer miè gewoon Brussel te weure. Daodoor beginne ummer miè Europarlementaeriër te pottestere tege 't feit dat ze eine kièr per maond collectief moete verhuze nao Sjtraasburg, allein meh vanwaege 'n symbool (de angs dat 't waer 'ne kreeg geit geve tusje Frankriek en Duutsjland). En dan ouch nog 's 'n symbool woa allewiel emper nog angs rontum besjteit. De maondelekse verhuzing van Brussel nao Sjtraasburg kos miljoane.

 
Departemente in de Elzas
Vaan van de Elzas

Bas-Rhin (hoofplaats: Sjtraasburg) · Haut-Rhin (hoofplaats: Colmar)

Aafkomstig van Wikipedia, de Vriej Encyclopedie. "https://li.wikipedia.org/w/index.php?title=Sjtraasburg&oldid=396648"