Democratie

Van Wikipedia
Gank nao: navigatie, zeuke

Dit artikel is gesjreve in 't Mofers. 't Weurt gewaardeerd óm in dit artikel 't Mofers aan te hauwe of aan te gaeve welk anger dialek gebroek is.


Democratie is 'n bestuursvorm. 't Waord stamp aaf vanne Griekse wäörd δῆμος (dèmos), "vouk" en κρατέω (krateo), "hieërsje, regere" en mèntj dus litterlik "voukshieërsjappie". Dit hèltj in det 't vouk zelf stump euvere wette, wie in 't aad Athene, of 't vouk verkuus vertaengewuuerdigers die de wette make, wie in 't Belsj en Nederlandj.

In 'n democratie is de vóltalige bevölking soeverein en is alle autoriteit gebaseerdj oppe (minstes theoretische) instumming van 't vouk. Dees bestuursvorm is gebaseerdj op 't miensjelik geliekheidsideaal. Es ederein vrie en geliek in rechten en plichten is gebaore (wie in 't ieëste artikel vanne Universeel Verklaoring vanne Rechte vanne Miens steitj) den haet ouch nemes mieë rech es 'nen angere veur bepaoldje wette vas te stèllen of besloete te numme. 't Implementere van die theorie inne politieke praktiek is döks neet einveljig en kèntj väöl aspekte.

Zoea stalj Tocqueville det vrieheid en geliekheid op gespanne voot mitein staon. 'n Te groeate vrieheid geitj ten kóste vanne geliekheid, mer angesóm geldj 'tzelvendje. Ouch waorsjoewdje d'r veure tirannie vanne mieëderheid. Neet allein kónne minderheje zoea inne verdrökking kómmen en häör toevlöch zeuken in geweldj, ouch de mieëderheid zelf kan hie 't slachoffer van waere.

Zakaria stèltj det in Wès-Europa de rechsstaot enne besjurming vanne vrieheid veuraafgóng aan verkezinge wobie 't grótste deil vanne bevölking is betróch, wodoor 'n liberaal democratie kós óntstaon. In lenj wo dees besjurming óntbrèk, zów de kans groeat zeen op 'n ónvriej democratie.

Aafkomstig van Wikipedia, de Vriej Encyclopedie. "https://li.wikipedia.org/w/index.php?title=Democratie&oldid=356128"