Coronacrisis in Nederlandj

Van Wikipedia
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Dit artikel is gesjreve (of begós) in 't AGL. Laes hie wie v'r mit de versjillende saorte Limburgs ómgaon.



Ambox currentevent.svg
Dit artikel geit euver 'n doorgaonde gebäörtenis
D'n inhawd van dit artikel kan naovenant gauw verangere en kan mesjiens neet gans mie kloppe mit de lèste óntwikkelinge.


De Coronacrisis in Nederlandj is 't gevolg vanne oetbraak van 't corona- of Wuhanvirus, de sjtad woe 't veur 't iers veurkoom. Op 27 fibberwarie 2020 woort de ierste besjmetting gemeld in 't Braobantse Loon op Zand. 't Virus waor doe al dinkelik minstes 'ne maond ónger de luuj aanwaezig. Dinkelik goof 't doe ouch al de ierste besjmettinge in Nederlands Limburg, want d'n ierste gehiemelde goof 't hie al op 4 of 5 miert 2020.

't Rieksinsjtituut veur Volksgezondjheid en Miljeu ('t RIVM) goof op 22 november 2020 aan det zikker 8.891 luuj in 't ganse landj zien gesjtorve ane gevolge van 'n besjmetting mit 't virus. 't Geit hie aevel óm getesde patiënte. 't Werkelik aantal gehiemelde ligk väöl hoeger, baove de 10.000. In totaal woort bie 484.648 luuj 't virus vasgesjtèld en goof 't 17.011 krankehoesopnames. Ouch hie mót de kantjteikening weure geplaats det 't óm officieel bevestigde gevalle geit. Tot die grofeweg 440.000 coronapatiënte behure óngevier 14.000 zörgmètwèrkers, van waem nege zien gehiemeld.

Innen ierste golf waore de meiste patiënte tösse de 55 en 59 jaor aad en de groetste sjtörfde goof 't ónger de categorie 85 bis 89 jaor. Väöl van de ajer patiënte hadde al óngerligkende krenkdes wie diabetes, euvergewich en hert- en vaatkrenkdes.

Saer de lèste waek van juli 2020 sjteeg 't aantal besjmettinge, krankehoesopnames en gehiemelde weer, veural in 't weste van 't landj. In dizzen twiede golf goof 't ouch väöl jóng patiënte.

Maotregele[bewirk | brón bewèrke]

De oetbraak leidde veur Nederlandj tot wiedgaonde maatregele, woebie 't verkier veur e groet deil woort sjtilgelag. Ónger anger sjoele, universiteite, bibliotheke, cafés, kapsalons, bioscope, musea en restaurants sjlote op las vanne euverheid häör deure. De centraal eindexames op alle middelbaar sjoele woorte gesjrap. Sjportwedsjtrieje en alderlei anger evenemente woorte aafgelas. Aan ederein woort geadviseerd óm minstes 1,5 meter aafsjtandj vanein te bewoere en neet nao 't boetelandj te gaon es det neet hoof. Daonaeve woort gevraog óm zoeväöl wie meugelik binne te blieve en zoe meugelik vanoet hoes te wèrke. Ederein boete Nederlandj woort opgedrage óm allein nog maar nao Nederlandj te reize wienie dao ech noed aan is. De regering sjtelde 'n ikkenomisch hölpplan op óm bedrieve die geldnoed kwame te óngersjteune. De regering verwach det 't begroetingstekort dore crisis in 't gunstigste geval zal oploupe bis 92 miljard euro, dewiel veure crisis raekening woort gehaje mèt 'n euversjot van nege miljard euro.

Klein euverzich[bewirk | brón bewèrke]

Hie-ónger e klein euverzich vanne wichtigste maotregele die door 't kabinet zien genómme.

  • Op 2 fibberwarie 2020 woorte viefteen Nederlanders oet Wuhan geëvacueerd. Geine waor besjmet mèt 't virus;
  • 27 fibberwarie: ierste besjmetting in Loon op Zand, meldingsplich veur artse;
  • 15 miert: alle restaurants, sjport- en fitnessclubs, sauna's, seksclubs en coffeeshops gaon daen daag óm zès oer saoves toe.
  • 16 miert: alle sjoele gaon toe;
  • 23 miert: maotregele weure aangesjerp. Det beteikent ó.a. 1,5 meter aafsjtandj vanein bewoere;
  • 24 miert: alle centraal eindexames weure gesjrap;
  • 2 april: werkgaevers kriege bis negetig percent vanne loenkoste vergeujd;
  • 11 mei: versjillende contactberoepe, woerónger kappers, mage weer ónger sjtreng veurwaerde weure oetgeoefend;
  • 1 junie: reize mèt 't aopebaar verveur is weer meugelik, maar móndjkepke is verplich; horeca äöpent de deure;
  • 1 julie: me maag weer samekómme, gein maximum aantal luuj mie, 1,5 maeter-regel blief gehandhaaf;
  • 6 augustus: aantal besjmettinge sjtieg, veural ónger jong luuj. Reizigers laote zich teste op Sjiphol, inne horeca gaeve gaste häöre naam en tillefoonnómmer op, sjtudentevereiniginge mage gein bie-einkómste organizere;
  • 18 augustus: me maag samekómme, maar mèt maximaal zès luuj;
  • 18 september: aantal besjmettinge sjtieg hel, meldplich veur samekómste mit mie es vieftig luuj, inloup van gaste in kefees sjtop óm 24.00 oer;
  • 14 oktober: kafees en restaurants gaon toe, de meiste winkels gaon toe óm 20.00 oer, móndjkepkesplich weurt oetgebreid.

Kritiek[bewirk | brón bewèrke]

Al haaf miert benaodrökde de Waeltgezóndheidsorganisatie (WHO) det Nederlandj mier teste zouw mótte oetveure veur baeter grip te kriege op 't virus. In daezelfde maond oetde de Belsje autoriteite sjerpe kritiek op 't Nederlands beleid. Óm nuuj besjmettinge vanoet Nederlandj te veurkómme, góng de grens groetdeils toe. Al 't grensverkier det neet nudig woort geach, wie grenstoerisme, woort verbaoje.

Op 19 miert goof 't e wichtig debat inne Twiede Kamer euver de nuuj maotregele. De meiste partieje inne Kamer waore veursjtander van 't beleid vanne regering, maar PVV en FvD wólle 'ne complete lockdown.

Situatie in Nederlands Limburg[bewirk | brón bewèrke]

Nederlands Limburg ligk kórtbie 't epicentrum vanne virusoetbraak inne kreis Hinsberg. In en óm Gangelt goof 't al in fibberwarie de ierste kranke en sjtörfgevalle. Dinkelik goof 't in det tiedsbesjtek ouch al besjmettinge inne Limburgse grensgemeintes, maar doe woorte officieel nog gein gemeld. Op 5 miert woort e sjtörfgeval gemeld in 't krankehoes van Haelder. Doe waor 't besjouwd es d'n ierste gehiemelde in Nederlands Limburg, maar dinkelik goof 't al d'n daag daoveur e sjtörfgeval in e zörgcentrum. Daezelfden daag woorte ouch zès nuuj besjmettinge vasgesjtèld.

In totaal zien 855 luuj ane gevolge van 'n besjmetting mèt 't coronavirus gesjtorve. Daomèt is Limburg de pervincie woe verhajingsgewies de meiste gehiemelde woorte gemeld. 't Aantal besjmette persoene ligk op 22.764 en 't aantal krankehoesopnames op 1.753. De ciefers ligke in werkelikheid hoeger. Opmerkelik is ouch det 't in Zuud-Limburg significant mie patiënte en gehiemelde gief es in Noord- en Midde-Limburg. In Mesjtreech gief 't absoluut gezeen de wiedoet de meiste besjmettinge, krankehoesopnames en gehiemelde. De gemeinte Piel en Maas is volges de ciefers van 't RIVM van alle Limburgse gemeintes aafgezat taege inwoeneraantalle 't hels getroffe door 't coronavirus. 't Vermoede besjteit det 't dörp Kessel in miert e lokaal epicentrum virus waor.

D'n twiede golf van 't virus tröf mie luuj in Noord- es in Zuud-Limburg. Veural 't aantal besjmettinge inne gemeintes Venlo en Gennep sjtieg rasj.

Gallerie[bewirk | brón bewèrke]

Nederlandj[bewirk | brón bewèrke]

Nederlandjs Limburg[bewirk | brón bewèrke]

Tösse 20 miert en medio mei waore de meiste grenseuvergeng mèt 't Belsj toe. Óngersjtaonde foto's tuine inkel veurbeelde.

Brónne[bewirk | brón bewèrke]

Dit artikel is gooddeils gebaseerd op 't corresponderend Nederlandstalig en Duutsjtalig artikel, 't dashboard COVID-19 en de nuutsartikele op Wikinuujs.
Veur 'n euverzich van artikele euver 't coronavirus in Nederlandj en Nederlands Limburg, zuuch: Wikinuujs Wikinuujs