Palestijnse Staot

Van Wikipedia
Gank nao: navigatie, zeuke

Dit artikel is gesjreve in 't Mestreechs. 't Weurt gewaardeerd óm in dit artikel 't Mestreechs aan te hauwe of aan te gaeve welk anger dialek gebroek is.


Palestiense Otoriteit

Vlag van Palestiense Otoriteit

Waope van Palestiense Otoriteit

Lokasie van Palestiense Otoriteit

Basisgegaevens
Officieel taal Arabisch
Hoofsjtad Ramallah (officieus)
Sjtaotsvörm Rippebliek
Sjtaotshoof Mahmud Abbas (sins 2004)
premier Salam Fayyad
[[{{{titelhoofregering1}}}]] {{{naomhoofregering1}}}
[[{{{titelhoofregering2}}}]] {{{naomhoofregering2}}}
[[{{{titelhoofregering3}}}]] {{{naomhoofregering3}}}
Religie {{{religie}}}
Opperflaakde
– % water
6020 km²
-%
Inwoeners
Deechde:
4.148.000 (6 2008 x)
689/km²
Biekómmende gegaeves
Munteinheid Israëlische sjekel (ILS)
Tiedzaone UTC +2
Nationale fiesdaag 15 november
Vouksleed Biladi
Web | Code | Tel. .ps | PSE | +970

De Palestijnse Staot is dat gedeilte vaan de Palestijnse gebejer (de Wesoever en de Gazastroek) wat door de Palestijnse Otoriteit gecontroleerd weurt. Dees gebejer behuurde officieel aon niemes touw, en Israël controleerde ze jaorelaank exclusief. Sins 't Akkoord vaan Oslo oet 1993 heet dit land e paar vaan de bezatde stökker gebeed in Palestijnse hen gegeve, allewel tot versjèllende conflikte en volksopstande de euverdrach flink vertraag höbbe. De gebejer zien in drei soorte land verdeild: A-gebejer, die civiel en militair door de Palestijne weure gecontroleerd, B-gebejer, die civiel door de Palestiene en militair door de Israëli's behiers weure, en de C-gebejer, boe-euver allein Israël get te zègke heet. 't Door de Palestijne gecontroleerd gebeed grens aon Israël en aon Egypte; 't gans geclaimp gebeed grens ouch aon Jordanië. Groetste stad is Gaza, wijer controleert de Otoriteit o.a. Jenin, Betlehem, Jericho, Nabloes, Ramallah en Hebron.

Demografie[bewirk | brontekst bewerken]

De bevolking is in groete mierderheid Palestijns, dat wèlt zègke Arabisch. Ze spreke Arabische dialekte en zien mierendeils (soennitisch) islamitisch, allewel tot 'n aordege minderheid christelek is.

De Palestijne zien dèks notoir erm, veural in de Gaza-stroek, woe de bevolkingsdiechheid hiel hoeg is. Op de Wes-over lök 't de bevolking nog wel de kop bove water te hawwe.

Historie[bewirk | brontekst bewerken]

Yasser Arafat

Bij 't sjaope vaan de staot Israël, eve nao d'n Twiede Wereldoorlog, kaom al metein e probleem op wie me de Arabische bevolking dao de ruimde zouw mote geve. Me besloot de aw Britse kolonie Palestina te splitse in twie apaarte staote, 'n Joedse en 'n Arabische. Oetindelek lagte de Joede groeter claims es verwach, en in 1948 oontstoont geliek oorlog mèt de naoberlen. Vaanaof 1949 bezat Egypte de Gaza-strook en vaanaof 1950 waor de Wesover in hen vaan Jordanië. Dees annexaties woorte door gei land officieel erkind.

In 1967 begós Israël, militair noe sterker es oets, aon de Zesdaogsen Oorlog, boe-in ze stökker land vaan Egypte, Jordanië en Syrië veroverde. Ouch de Palestiense gebejer woorte gans geannexeerd. 't Bezètte vaan de gebejer woort door de len vaan de VN algemein geaccepteerd. Evels begóste in de jaore zeveteg de Palestijne ziech hel te verzètte (zoegenaomde Ierste Intifadah). En Israël, wat ind jaore zeveteg en begin jaore tachteg wel de Sinaï-weuste oontruimde, bleef de gebejer annexere, umtot ze historisch es Joeds gebeed golle.

Mahmud Abbas

In 1993 slote Yasser Arafat, de leismaan vaan de PLO, 'n verzètsorganisatie, en d'n Israëlische premier Yithzak Rabin 'n akkoord euver tröktrèkking vaan Israël oet de gebejer. Evels bleef 't oonrösteg in de gebejer, en nao de moord op Rabin kaome in Israël veurnaomelek rechse regeringe aon de mach. In 2000 braok de Twiede Intifadah oet, en woorte um de week aonsleeg gepleeg op Israëlische doele, die gewuunlek mèt bleudege acties vaan Israël beantwoord woorte. Vaanaof d'n doed vaan Yasser Arafat, dee in 1996 einmaoleg tot president gekoze waor en denao otocratisch geregeerd had, in november 2004, kaom de gemaotegde Mahmud Abbas aon de mach. Ieder dat jaor had d'n Israëlische premier Ariel Sharon beslote alle Joedse koloniste oet de Gazastrook trök te trèkke. Dees actie woort in augustus 2005 voltrokke. Evels bouwt Israël nog altied aon 'ne "veilegheidsmoer" tege Palestijnse aonsleeg, dee dweers door Palestijns gebeed trèk; 'n oplossing veur dit probleem liekent neet kortbij te ligke.


Len in Azië
Afghanistan | Armenië2 | Azerbaidzjan1 | Bahrein | Bangladesj | Bhutan | Burma | Brunei | Cambodja | China3 | Cyprus2 | Filipiene | Georgië2 | India | Indonesië | Iran | Irak | Israël | Japan | Jeme | Jordanië | Katar | Kazachstan | Kirgizië | Koeweit | Laos | Libanon | Maledive | Maleisië | Mongolië | Nepal | Noord-Korea | Oesbekistan | Omaan | Oos-Timor | Pakistan | Palestijnse Staot | Papoea-Nuuj-Guinea | Rusland1 | Saoedi-Arabië | Singapore | Sri Lanka | Syrië | Tadzjikistan | Thailand | Törkije | Turkmenistan | Vereinegde Arabische Emirate | Viëtnam | Zuud-Korea
Aafhenkelike gebejer: Akrotiri en Dhekelia2 | Gazastrook | Hong Kong | Macau | Westelike Jordaankantj
Status betwis: Palestijnse Staot | Republiek China | Volksrepubliek China | Törkse Rippebliek Noord-Cyprus
1. Dit land ligk gedeiltelik in Europa. 2. Dit land ligk geografisch in Azië, meh weurt óm cultureel en historische raejes bie Europa ingedeild. 3. Sins 1949 oonder twie regeringe verdeild.
Aafkomstig van Wikipedia, de Vriej Encyclopedie. "http://li.wikipedia.org/w/index.php?title=Palestijnse_Staot&oldid=338354"