Göteborg
Dit artikel is gesjreve (of begós) in 't Mofers. Laes hie wie v'r mit de versjillende saorte Limburgs ómgaon.
Göteborg (oetspraok: Jötteborj, IPA: /jœte'bɔrj/, verajerdj Nederlandjs: Gotenburg) is 'n stad in Zwede. 't Is de houfplaats vanne gelieknamige gemèndje en ligk gedeiljelik ouch inne gemèndjes Mölndal, Partille en Härryda. Wiejer ligk de stad inne landjsjappe Bohuslän en Västergötland en is 't ouch de houfstad vanne provincie Västra Götalands län. De plaats haet 510.491 inweuners (2005) en 'n oppervlakdje van 19.816 hectaar. De stad is nao Stockholm de grótste stad van Zwede en haet de grótste have van 't landj.
Gesjiechte
[bewirk | brón bewèrke]De stad is gestich in 1621 door Gustaaf II Adolf van Zwede, naodet ieëder inne delta van de Göta Älv gestichdje stei ummer inne krieg tösse Denemarke, Zwede en Noorwege verwós wore. 't Pöntj woor van groeat strategisch en economisch belang. De grèns mit Noorwege laag doe e stök zujeliker, dewiel 't zuudpöntj van 't hujig Zwede doe nag Deens waas. Dit waas 't ènsigste stök kus det 't gans jaor door iesvrie woor.
De Zweedse keuning reep veure boew en de organisatie vanne stad de hölp in vanne Hóllenjers, Pruusje en Sjotte. De Hóllenjers krege 'nen euverwaegendjen invlood en maakdje 't stadsplan. Ouch krege de Hóllenjers deil aan 't stadsbestuur. De Nederlandjse taal waas lengentied officieel erkèndj naeve 't Zweeds. De twieëdje börgermeister saer de aanstèlling van 't stadsbestuur waas de Nederlenjer Jakob van Dijck.
Demografie
[bewirk | brón bewèrke]Göteborg haet 'ne groeate immigrantjenbevólking, óngevieër 43% vanne bevólking. Dees luuj kómme vral oet Iran, Finlandj, Irak en 't veurmalig Joegoslavië. Dees bevólking is vral geconcentreerdj inne veurstei in 't naordoeaste, wie Angered.
De ganse regio róndje stad wuuertj ouch waal Stor-Göteborg (Groeat-Göteborg) geneump. Hie woeane óngevieër 930.000 luuj (2011).
De gemèndje Götteborg tèltj 489.696 inwoeaners (2006), ómsleitj e gebied van 450,71 km² en haet 'n bevoukingsdichheid van 1.086,5 luuj de km².
Demografische óntwikkeling
[bewirk | brón bewèrke]| Jaor | 1950 | 1960 | 1970 | 1980 | 1990 | 2000 | 2006 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Inwoeanersaantaal | 370.832 | 423.983 | 466.591 | 431.273 | 433.042 | 466.990 | 489.696 |
20,46% vanne inwoeaners is boete Zwede gebaore (2006).
Politiek
[bewirk | brón bewèrke]| Jaor | Moderaterna | Center | Liberalerna | Kristdemokraterna | Gröna | Socialdemokraterna | Vänster | Anger partieje |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1982 | 21 | 5 | 9 | 0 | 1 | 35 | 8 | 2 |
| 1985 | 17 | 4 | 16 | 0 | 3 | 31 | 8 | 2 |
| 1988 | 17 | 4 | 13 | 1 | 9 | 30 | 7 | 0 |
| 1991 | 21 | 1 | 10 | 5 | 5 | 29 | 6 | 4 |
| 1994 | 21 | 1 | 8 | 1 | 5 | 37 | 8 | 0 |
| 1998 | 22 | 0 | 6 | 9 | 5 | 28 | 11 | 0 |
| 2002 | 17 | 0 | 14 | 5 | 6 | 29 | 10 | 0 |
| 2006 | 20 | 1 | 9 | 5 | 7 | 31 | 7 | 1 |