Haors

Van Wikipedia
Gank nao: navigatie, zeuke

Dit artikel is gesjreve in 't Haorsters. 't Weurt gewaardeerd óm in dit artikel 't Haorsters aan te hauwe of aan te gaeve welk anger dialek gebroek is.


Haors (Horst)
Gewaeze gemeinte in Nederlandj

Horst wapen.svg

Gevörmp 1523
Opgehaeve 2001
Opgegange in Haors aan de Maas
Provincie Nederlands Limburg
Hoofplaats Haors
Opperflaakde (bie opluffing) 80,33[1] km²
– daovan water:  ? km²
Inwoeners (kort veur opluffing)  ?
deechde:  ?/km²
Lies van börgemeisters

Haors (ok Hôrs geschreve; Nederlands: Horst) is de belangriekste pláts van de gemènte Haors aan de Maas in 't noorde vaan de provincie Limburg. Tot 2001 waor Haors 'n zelfstandige gemènt; 't woort toen mèt de gemèntes Brokeze en Grevors gefuseerd tot de nìj gemènt Haors aan de Maas. Beej de gemènte Haors huèrde òk de dörpe Amèrica, Griendsveen, Haegelsum, De Melderse en De Mieëterik. Op 1 Jannewarie 2011 háj Haors 13.531 inwoëners. Haors leet aan de A73.

Functies[bewirk | brontekst bewerken]

Haors is èn belangriek agraries centrum; d'r is heej veural veul glaastuinbouw, champignonteelt en d'r wère sperjus gekweekt. D'r zien òk ónderzeuksinstèllinge op 't gebeed van de landbouw en agrariese ónderwiesinstèllinge gevestigd.

Insignes[bewirk | brontekst bewerken]


De volgende sectie van dit artikel is gesjreve in 't Mestreechs.

Aan de gemeinte Haors woort op 19 augustus 1890 't volgend waope touwgekind:

In goud (geel) drei dweersbelk vaan sabel (zwart).

De hierlekheid Haors droog dit al sinds de middeliewe. 't Waope is aofkumsteg vaan de femilie Van Mielaer, de ajdste bekinde hiere vaan Haors. Ouch wie aander geslachte de hierlekheid gónge besture, heel ze dit waope; 't is op versjèllende Haorster zegele te zien.[2] 't Waope vaan de fusiegemeinte Haors aan de Maas is ouch op 't Haorster waope gebaseerd.[3]

Historie[bewirk | brontekst bewerken]


De volgende sectie van dit artikel is gesjreve in 't Mestreechs.

't Is oonbekind wienie Haors is oontstande. In 1190 weurt gesproke vaan 'n femilie Van Horste; of die hiere vaan 't dörp Haors waore is neet bekind. In dezen tied woort de plaots ouch wel Berkele geneump. In 1345 heet de plaots 'n sjepebaank. Langen tied waor Haors verdeild in twie stökker: 'n vrij hierlekheid en e stök oonder Gelre. De geneumde hiere vaan Mielaer höbbe tot 1373 euver 't vrij deil geheers. In 1523 woorte de twie deile tot eint vereineg.[2] In 1806 (oonder Frans bewind) woort Haors same mèt Zaerem in ein gemeinte Haors-Zaerem samegebrach; roond 1836 (oonder Belsj bewind) woort dit weer oongedoon gemaak.[4]

Historische inwoenertalle[bewirk | brontekst bewerken]

jaor aontal jaor aontal jaor aontal
1840 3.216[5] 1889 4.185[6] 1947 9.604[7]
1849 3.322[8] 1899 4.569[9] 1956 11.701[10]
1859 3.365[11] 1909 5.445 [12] 1960 15.658[13]
1869 3.640[14] 1920 6.520[15] 1971 15.705[16]
1879 3.838[17] 1930 7.375[1]

Opmerking: De woenkern Haors zelf (inclusief De Mieëterik) had in 1971 11.605 inwoeners.[1] Ter vergelieking: in 2007 waore dat 12.060 lui.

Bezeenswaardighede[bewirk | brontekst bewerken]

De markante kèrk van Boosten op de mert

De kèrk van Haors is gewiejd aan d'n heilige Lambertus. Ze leet aan 't mertplein, tegenovver 't veurmalig gemèntehoes. 't Bakstiëne gebouw is óntworpe door d'n Limburgse arsjitekt Alphons Boosten en vervangt de aldere kèrk die in de Twèdde Werreldoërlog verlore is gegaon. De kèrk haet 'ne rieke inventaris (ónder andere 'n laatgotisch wiewatervaat, 'n Romaans doëpvónt en 'n marianum) en is 'n rieksmonument.

T'n noordoëste van Haors leet de rewien vaan 't kestiël ter Hoars. 't Gebouw dateerde oerspronkelijk oet 't begin van de vèrtiende iëw. Vanaf 't midde van de niggentiende iëw is 't kestiël, dat in de loëp vaan d'n tied waor verbouwd en oetgebreid, vervalle. 'n Tiedje terug hebbe ze 't kestiël wer opgeknapt en is 't wèr òpegesteld veur 't publiek. D'r wère nou ok de kestiëlfiëste gehalde.

Bekènde Horster minse[bewirk | brontekst bewerken]

Vastenaovend[bewirk | brontekst bewerken]

De vastenaovesveriëniging van Haors hèt D'n Dreumel. Mèt vastenaovend hiet Haors òk waal 't Dreumelriêk.

Rifferenties[bewirk | brontekst bewerken]

  1. 1,0 1,1 1,2 Volkstèlling 1930 - Plaotseleke indeiling
  2. 2,0 2,1 Heraldrywiki - Horst
  3. Heraldrywiki - Horst aan de Maas
  4. http://www.hephorst.nl/sevenum/sevenum.htm
  5. Volkstèlling 1840 - Limbörg
  6. Volkstèlling 1889 - Limbörg
  7. Volkstèlling 1947 - Plaotseleke indeiling
  8. Volkstèlling 1849 - Hertogdóm Limbörg: gemeintesgewijs indeiling vaan de provincie
  9. Volkstèlling 1899 - Limbörg
  10. Woeningtèlling 1956 - Veurnaomste gegeves per gemeinte
  11. Volkstèlling 1859 - Plaotseleke indeiling
  12. Volkstèlling 1909 - Plaotseleke indeiling
  13. Volkstèlling 1960 - Bevolking vaan gemeintes en oonderdeile vaan gemeintes
  14. Volkstèlling 1869 - Feiteleke of getèlde bevolking in eder gemeinte vaan 't riek
  15. Volkstèlling 1920 - Plaotseleke indeiling
  16. Volkstèlling 1971 - Plaotseleke indeiling
  17. Volkstèlling 1879 - Limbörg: plaotseleke indeiling
Gemeinte Haors aan de Maas
Dörper, gehuchte en buurtsjappe:

Amerika | Brokeze | Grevors | Griendsveen | Haegelsem | Haors | Lottem | De Melderse | Mieëldere | De Mieëterik | Tiendere | Vaors | Zwolge

Aafkomstig van Wikipedia, de Vriej Encyclopedie. "http://li.wikipedia.org/w/index.php?title=Haors&oldid=351568"