Mariaberg

Van Wikipedia
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Dit artikel is gesjreve (of begós) in 't Mestreechs. Laes hie wie v'r mit de versjillende saorte Limburgs ómgaon.



Mariaberg
Kaart
Map NL Maastricht - Mariaberg.PNG Mariaberg in de gemeinte Mestreech.
Basisgegeves
Oppervlekde umtrint 0,6 km² (60 ha.)
Inwoeners 4.541
Bevolkingsdiechheid 7568 inwoeners/km²
Gemeinte Gemeinte Mestreech

Mariaberg is 'n wiek ten weste vaan 't stadscentrum vaan de gemeinte Mestreech. Mariaberg weurt begrens door de wiek Biesland in 't zuie mèt d'n Toongerseweeg, Belfort en Daalhof in 't weste mèt de Javastraot, de Breuselsepoort in 't noorde mèt de Borneostraot en Annadal en 't Kommelkerteer in 't ooste mèt den Hertogsingel. De wiek Mariaberg ligk op ein heuvelflank boeop de drei euver het algemein besjouwde deiler, ziech achterein opvölge. Dees drei wiekdeiler zien Blauwdörp, Mariaberg en Treechterveld.

Blauwdörp[bewirk | brón bewèrke]

't Oostelek deil vaan de wiek weurt ouch wel Blauwdörp geneump. D'n oersprunkeleke naom vaan dit deil is Proosdijveld, dit umtot hei vreuger ei veld vaan de prosdij vaan Sintervaos laog. Aon de ran vaan dit wiekdeil steit de aajdste bebouwing, die vaan um 1900 daoteert. Vaanaof 't centrum gezeen loupe vaanaof 't Brandeburgerplein twie straotvertakkinge de wiek in. Eine geit nao 't noorde nao 't Volksplein en d'n aander löp nao 't zuie nao 't Minister-Goeman-Borgesiusplansoen. E stök wijer doorkruis de Prosdijweeg 't wiekdeil in noord-zuidriechting. Roontelum deze weeg bouwde de Rems-Kathelieke woeningbouwvereineging Sint-Servatius vaanaof 1917 häör sociaol woeninge, die 't groetste deil vaan Blauwdörp oetmake.

Roond 1900 waor 't mèt väöl lui slech gestèld in de industriestad Mestreech. Umtrint de helf vaan de Mestreechtenere leefde op of oonder de ermoojgrens. De socialiste (ouch wel de Roeje geneump) wouwe get veur de febriksmaan doen. Meh de aristocratie en de geisteleke (ouchwel de Blauwe genump) vaan de stad zaoge ze es e gevaor. Toch kraoge de socialiste door de vakbonde de febrikslui aachter ziech. Meh de febrikkante wouwe neet instumme mèt de winse vaan de febrikslui. De febrikslui raokde noe verdeild, e deil sloot ziech aon bij katholieke vereineginge. De (wienege) socialiste in de stad legke 'n basis, meh 't zien de katholieke die 't mieste te zègke höbbe. Keplaon J. M. Souren waor d'r zoe eine. Heer wèrkde veur de woeningbouwvereineging Sint-Servatius die in 1907 begós mèt de ierste arbeidershoezer in Blauwdörp. 't Zien neet de blauw daker die de naom höbbe gegeve aon de wiek meh de katholieke. De katholieke woorte naomelek geassocieerd mèt de kleur blauw, daorum gaof Kapelaon J. M. Souren de wiek de naom Blauwdörp.

Zjus neve dit 'Blauwdörp' bouwde de socialiste ouch get hoezer bij het Minister-Goeman-Borgesiusplansoen in 1918 mèt hun woeningbouwvereineging Beter Wonen. 'n Moer sjeide de twie 'kleure' vaanein. In 1922 bouwde de socialiste in Sint Maartenspoort aon d'n aandere kant vaan de Maos. De strijd tösse roet en blauw waor hefteg, zoewie bij de ierste algemein verkezinge in 1920. Bij 'n staking bij de Zinkwitmaotsjappij 1929 vele zelfs twie doeje. De nui bewoeners vaan Blauwdörp móste wel nette katholieke zien, de touwlaoting waor daan ouch steng. Toch gaof 't wel sympathie veur de socialiste, zoe behaolde de socialiste in 1920 bekans eindaarde vaan de stumme in de gemeinte. Ouch eine vaan de belaankriekste socialiste in de stad is geïerd gewore, de Gulpeneer W. H. Vliegen. Nao häöm is 'n straot in Blauwdörp verneump en dao steit e standbeeld vaan häöm op 't Brandeburgerplein.

In d'n Twiede Wereldoorlog woort Blauwdörp gebombardeerd. 28 lui koume neet levend oonder 't pojn vaandan. E gedeilte vaan de wiek woort in de jaore '70 en '80 gesloop; ouch woorte get hoezer gerenoveerd. Toch lieke de hoezer neet mie aon de eis vaan allewijl te voldoen (väöl hoezer höbbe nog inkelglaas in de vinstere).

Wiekdeil Mariaberg[bewirk | brón bewèrke]

't Wiekdeil Mariaberg ligk ingeklemp tösse Blauwdörp en Treechterveld. De Ruttensingel in 't ooste en de Florasingel in 't weste vörme de begrenzing. Ouch dit deil vaan de wiek is wijer te verdeile in twie deile. 't Gief ein deil in 't ooste, de ziestraote vaan de Ruttensingel, en ein deil in 't weste, de straote roontelum 't Fatimaplein. Wiekdeil Mariaberg kin me besjouwe es 't eigelek Mariaberg, 't kint daan ouch geinen andere naom, zoewie Blauwdörp en Treechterveld höbbe.

Trechterveld[bewirk | brón bewèrke]

't Westelek deil, dat besteit oet klein witte huiskes mèt roej daker, in de volksmoond de bungalows geneump, weurt ouch wel Trichterveld geneump. 't Treechtervelds deil is einegen tied oonderwerp vaan discussie gewees. De bouwvereineging die eigeneer is vaan de witte huiskes wouw de huiskes aofbreke umtot ze neet mie aon de eise vaan d'n tied voldege. De bewoeners höbbe ziech dao lang, meh mèt eineg succes, tege verzat. De mieste huiskes blieve stoon en zien/weure gerenoveerd, en 'n aontal weurt vervaange door nuibouw in dezelfde stijl.

Externe Links[bewirk | brón bewèrke]

 
Gemeinte Mestreech
Vaan van Mestreech
Stad: Mestreech
Veurmaolege dörper: Amie · Hare · Hier · Heugem · Ittere · Lummel · Sjaan · Sint Pieter · Wiek · Wolder
Buurtsjappe en stadswieke: Aajd Kaberg · Annadal · Beatrixhave · Belfort · Belvédère · Biesland · Binnestad · Boschpoort · Bosscherveld · Boschstraotkerteer · Brusselse Poort · Campagne · Daalhof · De Heeg · De Karosseer · De Ravelijn · De Vogelzaank · De Zjeramiek · Dousberg-Haozendans · Eyldergaard · Fróntekerteer · Geusseltpark · Heugemerveld · Hoeve Nekum · Jekerdal · Jekerkerteer · Kaberg · Kestiel Neercanne · Kommelkerteer · Laonekerveld · Malberg · Malpertuis · Mariaberg · Mariënwaard · Meerssenhoven · Nazareth · Potteberg · Randwiek · Sint Maartenspoort · Statekerteer · Villapark · Vroendaal · Wiekerpoort · 't Wittevrouweveld
Aafkomstig van Wikipedia, de Vriej Encyclopedie. "https://li.wikipedia.org/w/index.php?title=Mariaberg&oldid=408077"