Mashreq
Dit artikel is gesjreve (of begós) in 't Heëlesj. Laes hie wie v'r mit de versjillende saorte Limburgs ómgaon.
D'r Mashreq (ooch waal gesjpeld es Mashriq of Mashrek, oet 't Arabisch: مشرق) is 'n lanksjtrieëk i ge Midde-Oeëste en volges sommige ópvattinge ooch dele va Noard-Afrika. In d'r enge zin van 't woad besjleet ze 't grónkgebeed va Libanon, Syrië, Irak en Koeweit en gedeeltelich ooch Turkije, Israel en Palestina. In d'r rume zin van 't woad hoeët 't ganse Arabisch Sjiereilank, Egypte en Soedan ooch doabei.
D'r naam Mashreq is 't Arabische woad vuur oeëste, in poëtische zin de plaatsj woe de zón opkunt, wat me uueveriges ooch truukzuut in d'r naam Levant, van aodsher alling de benaming van de sjtrieëk direk ten oeëste va g'ne Middellandse Zieë. D'r teëgehanger va Mashreq numt me Maghreb, letterlich 't weste, dus 't westeliche gebeed va g'n Arabische welt oftewaal Noard-Afrika tusje Marokko en Libië.
Same mit Mesopotamië, 't zuudoeëste van Anatolië en 't noardoeëste van Egypte vurmt d'r Mashreq 't gebeed wat me d'r Vruchbare Sikkel numt. I ge noardeliche gedeelte va g'ne Mashreq kunt va aodsher terf vuur, wat rónk 7000 v. Chr. tot 't óntsjtoa van d'r lankbouw en doanoa tot touwname van de bevolking hat geleid. 't Zude besjteet vuurnamelich oet weuste. Durch zing ligking tusje drei continente floreerde ooch al sjnel d'r handel, neet alling via de Zijderoute, meh ooch uuever d'r Eufraat en Tigris en via zieë tot aa g'ne Indusvallei deper in Azië.
I g'ne Mashreq woeëne huuj óngeveer 275 mieljoeën luuj. De mieëste kalle Arabisch en e klinger gedeelte ooch Ivriet, Koerdisch, Aramees en Turks. De regio is religieus divers; 't Joededom en christedom zint hei óntsjtange en wiejer gieëf 't hei vöäl minderhede, woe-ónger de druze, alawiete, jezidi's en samaritane. Boete Israel hange de luuj mieëtste luuj geweunlich d'r soennitische islam aa, wiewaal 't in Irak en de Golfsjtate ooch 'n groeëte sjiitische gemingsjap gieëf. Christene, mieëtstes orthodox of katholiek, vorme 'n groeëte minderheed in Libanon en historisch gezieë ooch i g'ne Mashreq in engere zin, 't noardeliche gebeed in en rónkum Israel en Egypte. Mit name in Irak en Jeme goof 't bis de twieëde haofsjeet van d'r 20e ieëw 'n groeëte Joedse minderheed.