Daarde iew

twiede iew - daarde iew - veerde iew

De daarde iew vaan de christeleke jaortèlling leep vaan 201 tot en mèt 300. In 't Romeins Riek waor dit 'nen tied vaan groete crisis, boe-in d'n eine nao d'n aandere militair nao 'ne staotsgreep keizer woort. Allein aon 't begin en 't ind woort 't Riek centraol geregeerd. In China gebäörde get soortgelieks: de Handynastie kaom tot e definitief ind, wat 't land in 'ne crisis stortde dee pas opheel wie de Jindynastie de mach pakde. In Perzië kaom de Sassanidedynastie aon de mach, die 't land iewe zouw regere en tot groete huugde zouw bringe. In Midde-Amerika begós de Klassieke Mayatied, dinkelek oonder invlood vaan de mechtege naoberstaot Teotihuacan.

Groete gebäörtenisse

212: Keizer Caracalla gief alle vrij gebore manslui vaan 't Romeins Riek börgerrech.
220: Keizer Han Xiandi treujt aof; definitief ind aon de al hendeg verzwaakde Handynastie en begin vaan d'n tied vaan de Drei Keuninkrieke (Cao Wei, Shu Han, Oosteleke Wu), die voortkoume oet rieke vaan lokaol veldhiere.
224: Artabanus IV, de lèste keuning vaan 't Partheriek, weurt aofgezat door Ardashir, dee de Sassanidedynastie stiech.
ca. 225: De lèste keuning vaan de Satavanahadynastie weurt aofgezat. Noord-Indië is noe veur 't iers in langen tied neet mie vereineg.
235: Maximinus I, d'n ierste vaan de seldaotekeizers, kump aon de mach. Begin vaan de Crisis vaan de Daarde Iew.
238: 't Jaor vaan de zès keizers. Oetindelek kump Gordianus III es winner droet.
ca. 240: Sri Gupta stiech 't Guptariek, wat in de volgende iewe Indië gans zal dominere.
266: Sima Yan, keuning vaan Jin en rezjènt vaan Cao Wei, eis de keizerstitel op es Jin Wudi en stiech daomèt de Jindynastie.
280: Jin Wudi vereuvert gans China; veur 't iers in jaore is 't land weer oonder eine keizer vereineg.
284: Diocletianus weurt keizer; heimèt indeg de Crisis nao zoeget zèsteg jaor.

Religie

220: Keizer Elagabalus verklaort de gelieknaomegen Arabische god tot oppergod vaan 't Romeins pantheon, e besleet wat nao ziene maord twie jaor later gaw weurt trökgedrejd.
242: Profeet Mani begint mèt 't preke vaan 't manicheïsme, 'n syncretische religie die illeminte oet 't christendom, 't zoroastrianisme en 't boeddhisme vereineg.
251: Novatianus, dee 't neet ins is mèt de verkezing vaan Cornelius tot paus, verklaort ziech tot (tege)paus en stiech 't novatianisme.

Kuns

212: Caracalla verordonneert de bouw vaan de nao häöm geneumde Therme.
oonbekind: 't ierste deil vaan de Pha That Luang-tempel in Vientiane weurt gebouwd.
ind daarde iew: de Hymne vaan Oxyrhynchus, 't ajdste christelek leed boe ouch de mezieknotatie vaan bewoerd is gebleve, weurt opgesjreve.

Persoene

Voorste

Gelierde en religieus leiers

Jaore

Jaore 200	201	202	203	204	205	206	207	208	209	210
Jaore 210	211	212	213	214	215	216	217	218	219	220
Jaore 220	221	222	223	224	225	226	227	228	229	230
Jaore 230	231	232	233	234	235	236	237	238	239	240
Jaore 240	241	242	243	244	245	246	247	248	249	250
Jaore 250	251	252	253	254	255	256	257	258	259	260
Jaore 260	261	262	263	264	265	266	267	268	269	270
Jaore 270	271	272	273	274	275	276	277	278	279	280
Jaore 280	281	282	283	284	285	286	287	288	289	290
Jaore 290	291	292	293	294	295	296	297	298	299	300