Conceptueel kuns

Dit artikel is gesjreve (of begós) in 't Mestreechs. Laes hie wie v'r mit de versjillende saorte Limburgs ómgaon.

---

Fontaine, 'ne 'readymade' oet 1917 vaan Marcel Duchamp, is eine vaan de ierste conceptueel kunswerke.

Conceptueel kuns (ouch dèks bij häören Ingelse naom conceptual art geneump) is de benaoming veur kuns boebij neet 't kunswerk meh de gedachte drachter centraol steit. 't Geit de kunsteneer heibij dus neet (in de ierste plaots) um n'importe welke vörm vaan esthetiek, meh um 't idee drachter. Dèks gief 't bij conceptueel kuns neet ech e sjèlderij, standbeeld, gediech etc. wat me kin beoerdeile, meh zeuk de kunsteneer de rete tösse traditioneel kunsvörm of de rendsjes vaan hun definities op.

Conceptueel kuns zuut me veur 't iers oondobbelzinneg en op groete sjaol bij de dadaïste. Veural Marcel Duchamp woort hei bekind mèt. In 1917 choqueerde heer 't kunspebliek mèt Fontaine (zuug de foto), 'ne pispot op z'n kant. Väöl lui, ouch oet de avant-garde, voonte dit gein kuns umtot Duchamp 't dink neet zelf had gemaak. Heer verdeidegde ziech door te zègke tot heet 't objek oet zien alledaogse umgeving had gehaold en 't daomèt tot kuns hej verluf; of 'r 't mèt eige han had gemaak, waor volgens häöm neet vaan belaank.

Nao korten tied raakde de conceptueel kuns oet de mode, en in de jaore daarteg waor ze bekaans vergete. Nao d'n Twiede Wereldoorlog kaom ze evels weer hendeg en vogue. Toen kaom ouch de performance art op, 'ne vörm vaan conceptueel kuns boebij 't geit um de daod vaan d'n arties en 't gaaroet gei kunswerk mie te bewoondere gief. Verwant is ouch action painting, boebij 't make vaan 't kunswerk centraol steit en neet 't rizzelterend kunswerk zelf. Bij de Fluxus-beweging, actief in de jaore zèsteg, waor de conceptueel kuns de essentie vaan hun werkwijs. E bekind lid vaan Fluxus in Nederland waor Wim T. Schippers.

In de decennia denao gónge väöl kunstenere weer trök nao traditioneler menere vaan kuns make. Sommege hele evels wel aon de conceptuele kuns vas. In d'n einentwintegsten iew maakde d'n Italiaon Maurizio Cattelan internationaol naom mèt zien installatie Comedian, boebij 'ne banaan mèt ducttape aon de moer waor geplek.